Dan valt je inkomen in de inkomensverklaring meestal lager uit. De basis is het gemiddelde over de afgelopen drie jaar, maar dat gemiddelde mag niet hoger zijn dan je laatste jaar. Ligt je laatste jaar onder het gemiddelde, dan is dat laatste jaar de grens.
Hoe werkt het maximum van het laatste jaar?
Bij een IB-ondernemer, zoals een zzp'er of eenmanszaak, gaat het om de fiscale winst. Bij een DGA met 5% of meer van de aandelen gaat het om het inkomen in box 1 uit de onderneming. In beide gevallen wordt het gemiddelde over drie jaar berekend, met het laatste jaar als maximum.
Kwam je slechtere laatste jaar door een eenmalige tegenvaller, dan kan daarvoor gecorrigeerd worden. Incidentele lasten die fiscaal van aard zijn, worden bij het resultaat opgeteld. Meer daarover lees je in wordt er rekening gehouden met incidentele kosten?
Kan het lopende jaar je inkomen nog veranderen?
Ja, in twee richtingen.
Naar beneden: vanaf 1 augustus wordt het tussentijdse resultaat omgerekend naar een heel jaar. Valt dat lager uit dan de basis, dan is dat reden om het inkomen naar beneden bij te stellen. Een stijgend tussentijds resultaat op basis van alleen een winst-en-verliesrekening leidt niet tot een hoger inkomen.
Naar boven: vanaf 1 april kan het tussentijds behaalde resultaat in de plaats komen van het oudste jaar. Daarvoor is een tussentijdse balans (geen kolommenbalans) en winst-en-verliesrekening nodig. Het resultaat wordt dan niet omgerekend naar een heel jaar.
Geldverstrekkers kunnen eigen of afwijkende eisen hanteren.
Rekenvoorbeeld: Lotte had een slechter laatste jaar
Lotte heeft een eenmanszaak, en is dus IB-ondernemer. Haar fiscale winst was € 60.000 in 2023, € 60.000 in 2024 en € 36.000 in 2025.
Gemiddelde: (€ 60.000 + € 60.000 + € 36.000) / 3 = € 52.000.
Maximum is het laatste jaar: € 36.000. De basis is dus € 36.000.
Ze vraagt in september 2026 aan. Twee scenario's:
Scenario 1: haar resultaat over het eerste halfjaar is € 15.000, zonder tussentijdse balans. Omgerekend naar een heel jaar: € 15.000 / 6 x 12 = € 30.000. Dat is lager dan de basis, dus het inkomen wordt bijgesteld naar € 30.000.
Scenario 2: haar resultaat over het eerste halfjaar is € 54.000, met een tussentijdse balans en winst-en-verliesrekening. Het halfjaar komt in de plaats van 2023: (€ 60.000 + € 36.000 + € 54.000) / 3 = € 50.000. Omgerekend naar een heel jaar is het resultaat € 108.000, dus er volgt geen bijstelling naar beneden. Het inkomen is € 50.000.
Dit is een vereenvoudigd, fictief voorbeeld: de uitkomst verschilt per situatie.
Wanneer geeft een gemiddelde een vertekend beeld?
Een onderneming groeit zelden in een rechte lijn. Een piekjaar, een terugval door een eenmalige tegenslag of een duidelijke opwaartse trend zijn situaties waarin een simpel gemiddelde van drie jaar het beeld kan vertekenen. Bij maatwerk duidt overviewz de cijfers in context: is de trend structureel, incidenteel of seizoensgebonden? Daarna wordt gezocht naar de rekenmethode en hypotheekverstrekker die het beste recht doen aan de werkelijke situatie.
Let ook op je balans: het laatste boekjaar moet winstgevend zijn. Was je laatste jaar niet alleen slechter maar verliesgevend, dan voldoet het niet aan die norm.
Wat kun je doen voordat je aanvraagt?
Een wisselende tendens in omzet en resultaat is een van de situaties waarin maatwerk nodig kan zijn. Met een PreAnalyse weet je al vóór de officiële inkomensverklaring binnen welke bandbreedte je ondernemersinkomen naar verwachting wordt vastgesteld. Een PreAnalyse biedt geen garantie op acceptatie van je hypotheek.
Voordat de analyse begint, controleert overviewz gratis of een inkomensverklaring haalbaar is op basis van je stukken. Kan het niet, dan hoor je dat en betaal je niets. Start je aanvraag.